متمم

متمم: کلمه ای است که بعد از حرف اضافه در جمله می می آید.حرف اضافه مانند «از ، به ، در ، با ، بی ، بر ، برای» قبل از متمم به کار می روند و نشانة متمم (حرف اضافه) هستند.

مثــال:

دانش آموزان به پارک رفتند. (پارک: متمم )                       پدرم از سفر برگشت. ( سفر: متمم )

مینا کتاب را از بازار خريد. ( بازار: متمم )                           علی روزنامه را به دوستش داد.( دوستش: متمم )

مفعول

مفعول کلمه ای است که قبل از نشانه ی « را » در جمله می آید.

مثــال: دوستم، کتاب را برداشت.              کودک، غذا را خورد.

مريم، دوستش را ديد.

نکته : هرگاه نشانه ی « را » در جمله نبود ، برای تشخیص مفعول ،دو راه وجود دارد :

راه اول: جمله را با « چه کسی را يا چه چیزی را » سوالی می کنیم، اگر جمله معنی داد، آن واژه مفعول است.

مثــال: علی، سیب خورد.

علی چه چیزی را خورد؟ علی سیب را خورد. سیب: مفعول

مثــال: پرنده، دانه خورد.

پرنده چه چیزی را خورد؟ پرنده دانه را خورد. دانه: مفعول

راه دوم: خودمان نشانة « را » را بعد از واژه اضافه می کنیم. اگر جمله معنی داد، آن واژه مفعول است.

مثــال: مادرم، لباس خريد.

مادرم، لباس « را » خرید.          لباس : مفعول

مثــال: پرستار، آمپول زد.

پرستار، آمپول « را » زد.            آمپول : مفعول

اسب ، سریع دوید.

راه اول: اسب، چه چیزی را دويد؟     معنی ندارد.       { اين جمله مفعول ندارد.}

راه دوم: اسب، سريع « را »دوید.     معنی ندارد.       { اين جمله مفعول ندارد.}